Wat is artritis psoriatica?

In het kort:

  • Artritis psoriatica is een combinatie van reuma en de huidziekte psoriasis.
  • Symptomen van artritis psoriatica zijn huidklachten, ontstekingen van gewrichten, vermoeidheid en lusteloosheid
  • Bij artritis psoriatica vallen T-lymfocyten cellen aan die ‘eigen’ zijn aan het lichaam.
  • Artritis psoriatica is niet te genezen en de behandeling verschilt van persoon tot persoon.
  • Bij de behandeling kan gebruikgemaakt worden van zalf, crème, lotion, shampoo, schuim of gel, deze bevatten vaak hormonen (corticosteroïden). Ook vitamine D, vitamine B12, koolteer en een behandeling met lichttherapie hebben een gunstig effect.  
  • Om de ontsteking tegen te gaan worden vaak NSAID’s voorgeschreven.

Over artritis psoriatica

Artritis psoriatica of artritis psoriasis is een vorm van reuma die ontstaat bij de huidziekte psoriasis en gepaard gaat met pijnlijke en stijve gewrichten

Psoriasis is een huidziekte. Je huid bestaat uit verschillende lagen. Het buitenste deel van de huid is de opperhuid. De hoornlaag is de buitenste laag van de opperhuid. Deze laag bestaat uit dode, verhoornde cellen (hoorncellen) die je huid beschermen tegen uitdroging. Bij psoriasis is de levensloop van de hoorncellen verstoord. Er vindt een versnelde celdeling plaats en de rijping van de hoorncellen vermindert. Hierdoor hecht de hoornlaag minder goed, waardoor deze gaat schilferen. Bovendien gaat de hoornlaag ontsteken. Hierdoor worden de bloedvaten wijder en kleurt je huid rood.

Bij ongeveer tien procent van de mensen met psoriasis komt ook artritis (gewrichtsontsteking) voor. We spreken dan van artritis psoriatica. Bij artritis psoriatica treden de ontstekingen ook op in de gewrichten, gewrichtkapsels, peesaanhechtingen en/of slijmbeurzen. Dit veroorzaakt pijn en stijfheid in de gewrichten en vaak ook vermoeidheid.

Artritis psoriatica komt even vaak voor bij mannen als bij vrouwen. Er is geen samenhang tussen de activiteit van psoriasis en de activiteit van de artritis. Vaak begint artritis psoriatica tussen de 20 en 30 jaar, maar het kan in principe op elke leeftijd beginnen. De ernst van de ziekte verschilt van persoon tot persoon.

Oorzaak van artritis psoriatica

De oorzaak van artritis psoriatica is niet bekend. Wel is zeker dat T-lymfocyten ermee te maken hebben. T-lymfocyten zijn bepaalde witte bloedcellen die een belangrijke rol spelen bij het afweersysteem. Ze sporen alles in je lichaam op wat niet ‘eigen’ is en vernietigen dit. Zo zorgen ze er bijvoorbeeld voor dat je niet ziek wordt van bacteriën en virussen. Bij artritis psoriatica vallen de T-lymfocyten ook cellen aan die wel ‘eigen’ zijn. Je spreekt dan van een auto-immuunziekte.

Artritis psoriatica komt vaker voor in bepaalde families (erfelijk). Andere factoren die een rol kunnen spelen bij artritis psoriatica zijn stress, overbelasting en infecties die het immuunsysteem verzwakken. Daarnaast kunnen ook alcohol, roken en bepaalde geneesmiddelen een rol spelen. Koud en vochtig weer geeft bij veel patiënten meer klachten.

Pijnklachten bij artritis psoriatica

Wanneer je last hebt van artritis psoriatica, treden naast huidklachten als gevolg van psoriasis ook ontstekingen op in je gewrichten. De ontstoken plek wordt warm, rood, gezwollen en stijf en pijnlijk. Als je langere tijd in dezelfde houding zit, kunnen de pijn en stijfheid erger worden. Hierdoor kun je het gewricht minder goed bewegen. De gewrichtjes in je vingers of tenen kunnen pijnlijk opzwellen. Dit noem je een worstvinger of worstteen. De vinger of teen kleurt dan rood.

Ontstoken peesaanhechtingen geven ook veel pijn, maar zonder dat er iets op je huid te zien is. Tijdens periodes van rust kun je hier meer last van krijgen. 

Andere symptomen van artritis psoriatica zijn vermoeidheid en lusteloosheid. Soms kun je ook last krijgen van oogontstekingen. Meestal komt dit omdat je ogen te droog zijn.

Behandeling van artritis psoriatica

 

Behandeling en pijnbestrijding bij artritis psoriatica

Artritis psoriatica is een vorm van weefselpijn. Het is belangrijk dat de verschillende soorten pijn, namelijk zenuwpijn, weefselpijn en gemengde pijn, allen op hun eigen manier behandeld worden. Artritis psoriatica is niet te genezen en de behandeling verschilt van persoon tot persoon. De ziekte verloopt bij iedereen anders en de klachten zijn vaak wisselend. Soms gaan de klachten na verloop van tijd over, soms worden ze juist erger.

Wanneer de diagnose artritis psoriatica gesteld is, kom je terecht bij verschillende behandelaars. Een dermatoloog neemt de behandeling van je psoriasis op zich. De eerste behandeling bestaat vaak uit lokale middelen om de versnelde celdeling te remmen en hiermee de jeuk te verminderen. Meestal wordt de huid eerst ontschilferd met een zalf van salicylzuur. Bij de behandeling kan gebruikgemaakt worden van zalf, crème, lotion, shampoo, schuim of gel. Deze bevatten vaak hormonen (corticosteroïden), die de ontsteking remmen en het loslaten van schilfers bevorderen. Ook vitamine D, vitamine B12 en koolteer hebben een gunstig effect. 

Als dit niet voldoende werkt en minimaal 20% van de huid betreft, kan lichttherapie ingezet worden tegen de psoriasis. Lichttherapie is een behandeling met kunstmatig ultraviolet licht (UVA of UVB). Ultraviolet licht kan de versnelde celdeling en ontsteking van de opperhuid remmen.

Medicijnen bij psoriasis

Voor de behandeling van artritis kom je terecht bij een reumatoloog. Er zijn verschillende soorten medicijnen tegen artritis. Vaak wordt gebruik gemaakt van een combinatie van pijnstillers en ontstekingsremmers om zowel de pijnklachten als de oorzaak te behandelen. Als pijnstiller kan paracetamol gebruikt worden wanneer je moeite krijgt met bewegen of slapen. Om de ontsteking tegen te gaan worden vaak NSAID’s voorgeschreven. Meestal gaat het om ibuprofen, naproxen of diclofenac. NSAID’s remmen de ontsteking en gaan de pijn en stijfheid tegen. Ze kunnen echter ook maagklachten geven. Vaak wordt daarom naast NSAID’s een middel dat de maag beschermd voorgeschreven. Ook kunnen corticosteroïden zoals prednison worden voorgeschreven om de ontsteking tegen te gaan.

Momenteel wordt er onderzoek verricht naar de werking van biologische ontstekingsremmers (biologicals). In Nederland geregistreerde biologicals zijn adalimumab, etanercept, infliximab en golimumab.

Biologische DMARD's

Biologicals (biologische DMARD's) zoals TNF-blokkers, behoren tot de nieuwste generatie geneesmiddelen. De naam 'biological' duidt op het feit dat deze middelen de werking van lichaamseigen eiwitten kunnen nabootsen.

Een TNF-blokker remt de werking van Tumor Necoris Factor-alpha, een stof die een belangrijke rol speelt bij ontstekingen zoals die bij onder andere artritis psoriatica voorkomen. Gebleken is namelijk dat mensen met artritis psoriatica een sterk verhoogde TNF-alpha-spiegel hebben. TNF-alpha is een ontstekingsstimulerende stof en behoort tot de groep van boodschapperstofjes (cytokinen) Deze stoffen hechten zich op specifieke ontvanger-cellen van het afweersysteem om hun boodschap door te geven en spelen zo een belangrijke rol in het ontstekingsproces. Biologicals zorgen ervoor dat deze cytokinen zich niet aan deze zogenaamde receptoren (ontvangers) kunnen hechten, zodat de boodschap ('ontsteken!') niet overkomt. Op deze manier kunnen biologicals niet alleen ontstekingen snel en krachtig onderdrukken, maar kan ook gewrichtsschade worden voorkomen.

Een voordeel van de behandeling met biologicals is het feit dat zij zowel de symptomen in de gewrichten als op de huid en de nagels aanpakken. Om in aanmerking te komen voor behandeling met biologische DMARD's of biologicals, moet aan bepaalde criteria worden voldaan. Zo moet er in ieder geval een behandeling met methotrexaat aan vooraf zijn gegaan. Als de patiënt niet goed reageert op dit middel, kan de reumatoloog een aanvraag doen voor behandeling met biologische DMARD's.

Wat kun je zelf doen tegen artritis psoriatica?

Daarnaast is lichaamsbeweging erg gunstig wanneer je last hebt van artritis. Dit helpt de gewrichten soepel en de spieren rond de gewrichten sterk te houden, waardoor pijn en stijfheid afnemen. Je kunt hiervoor terecht bij een fysiotherapeut. Deze kan oefentherapie toepassen. Bij oefentherapie wordt gewerkt aan spierversterking en coördinatie van de spieren rond bepaalde gewrichten.

 

Cookies

Gezondheidsplein

Cookies op gezondheidsplein.nl

Om gezondheidsplein.nl voor jou nog makkelijker en persoonlijker te maken, gebruikt Gezondheidsplein cookies (en daarmee vergelijkbare technieken). 

Met deze cookies kunnen wij en derde partijen informatie over jou verzamelen en jouw internetgedrag binnen, en mogelijk ook buiten, onze website volgen. Met deze informatie passen wij en derde partijen de website, onze communicatie en advertenties aan op jouw interesses en profiel. Daarnaast kan je door deze cookies informatie delen via social media.

Als je op "Accepteer" klikt, dan geef je Gezondheidsplein toestemming om cookies voor social media en gepersonaliseerde advertenties te plaatsen. Lees hier meer over in ons privacybeleid en cookiebeleid

Via "Cookie Instellingen" kan je zelf ook instellen welke cookies worden geplaatst. Je kan je keuze altijd wijzigen of intrekken op ons cookiebeleid.


Cookievoorkeuren

Je kunt hieronder toestemming geven voor het plaatsen van persoonlijke cookies. Met deze cookies houden wij en onze partners je gedrag op onze website bij met als doel je persoonlijke advertenties te tonen en onze website te optimaliseren.

Selecteer welke cookies je wil accepteren