Website van het Jaar

Antisociale persoonlijkheidsstoornis

Wat is een antisociale persoonlijkheidsstoornis?

Geschat wordt dat tot 3% van de Nederlandse bevolking lijdt aan een antisociale persoonlijkheidsstoornis. Dit zijn vooral mannen. Mensen met een antisociale persoonlijkheidsstoornis hebben moeite met normen en waarden en minachten de rechten van anderen. Dit komt voort uit een gebrek aan inlevingsvermogen in andere personen. Antisociale persoonlijkheidsstoornis wordt soms gezien als synoniem van psychopathie. 

Het gedrag van iemand met een antisociale persoonlijkheidsstoornis is doorgaans onverantwoordelijk waardoor het behouden van een baan en het onderhouden van relaties lastig is. Ze buiten mensen in hun omgeving vaak uit en behandelen ze op een agressieve manier. Daarnaast zijn alcohol- en drugsverslavingen veel voorkomend. Een deel van de personen met deze persoonlijkheidsstoornis belandt uiteindelijk in de gevangenis of een TBS-kliniek. Sommigen zijn echter juist succesvol in de maatschappij doordat zij makkelijker ‘harde’ beslissingen kunnen nemen.

Wil je meer informatie over de verschillende persoonlijkheidsstoornissen? Lees meer over persoonlijkheidsstoornissen op solvo.nl.

Wat is de oorzaak van een antisociale persoonlijkheidsstoornis?

De oorzaak van een antisociale persoonlijkheidsstoornis is niet geheel duidelijk. Waarschijnlijk heeft een mix van genetische, omgevings-, biologische en psychologische factoren te maken met het ontwikkelen van deze persoonlijkheidsstoornis. Onderzoek wijst uit dat er vaak sprake is van een erfelijke hersenafwijking waardoor er een aanleg is voor het ontwikkelen van deze stoornis. Echter betekent deze erfelijke afwijking niet dat iemand per definitie een persoonlijkheidsstoornis ontwikkelt.

Vaak zijn er andere factoren in de omgeving die ervoor zorgen dat iemand met aanleg ook daadwerkelijk de stoornis ontwikkelt. Opgroeien in armoede en het hebben van ‘foute’ vrienden zijn hierbij van invloed. Een antisociale persoonlijkheidsstoornis ontstaat al in de jeugd en komt rond de puberteit tot uiting. Vaak gaat het dan om kinderen die moeilijk opvoedbaar zijn. Het ontbreken van duidelijke regels, inconsequentie, lijfelijke straffen en het ontbreken van liefde worden hierbij vaak gezien.

Symptomen van een antisociale persoonlijkheidsstoornis

De symptomen van een antisociale persoonlijkheidsstoornis zijn:

  • Vaak liegen
  • Ruzie maken
  • Impulsief gedrag
  • Prikkelbaar
  • Agressief en gewelddadig
  • Gebrekkig geweten, bijvoorbeeld geen schuldgevoelens als ze een ander gekwetst, mishandeld of bedrogen hebben.
  • Onverantwoordelijk gedrag, bijvoorbeeld de wet overtreden.

Diagnose van een antisociale persoonlijkheidsstoornis

De diagnose antisociale persoonlijkheidsstoornis wordt gesteld aan de hand van de door de DSM 4 opgestelde criteria. DSM staat voor Diagnostic and Statistical Manual of mental disorders en is een Amerikaans handboek die de meeste landen als standaard zien bij de diagnostiek van psychische stoornissen. Voldoet men aan tenminste drie van de zeven criteria dan volgt een diagnose.

De 7 criteria volgens de DSM 4 zijn:

  • De persoon is niet in staat zich te conformeren aan de maatschappelijke norm dat men zich aan de wet moet houden, dit blijkt uit herhalingen en eventuele arrestaties.
  • De persoon handelt oneerlijk, zoals blijkt uit herhaaldelijk liegen, gebruikt valse namen of bezwendelt anderen ten behoeve van eigen voordeel of plezier.
  • Is impulsief of kan niet vooruitplannen.
  • Prikkelbaarheid en agressiviteit leiden tot vechtpartijen of geweldpleging.
  • Vertoont roekeloze onverschilligheid voor de veiligheid van zichzelf of anderen.
  • Er is sprake van constante onverantwoordelijkheid, zoals het niet in staat zijn geregeld werk te behouden of financiële verplichtingen na te komen.
  • Het ontbreken van spijtgevoelens, zoals blijkt uit de ongevoeligheid voor of het rationaliseren van het feit anderen gekwetst, mishandeld of bestolen te hebben.

Voor een diagnose dient men tenminste 18 jaar oud te zijn, al symptomen te vertonen van voor het vijftiende levensjaar en komen de antisociale gedragingen niet alleen tot uiting wanneer de persoon zich in een psychose en of manische periode bevindt.

Pagina laatst aangepast op 03-05-2019

Auteur: Redactie Gezondheidsplein

Deze informatie is gecontroleerd door:

Dr. T. van der Beek, arts en anesthesioloog bij Zuyderland
Drs. T. van der Beek
Arts en anesthesioloog
Zuyderland
Cookies

Gezondheidsplein

Cookies op gezondheidsplein.nl

Om gezondheidsplein.nl voor jou nog makkelijker en persoonlijker te maken, gebruikt Gezondheidsplein cookies (en daarmee vergelijkbare technieken). 

Met deze cookies kunnen wij en derde partijen informatie over jou verzamelen en jouw internetgedrag binnen, en mogelijk ook buiten, onze website volgen. Met deze informatie passen wij en derde partijen de website, onze communicatie en advertenties aan op jouw interesses en profiel. Daarnaast kan je door deze cookies informatie delen via social media.

Als je op "Accepteer" klikt, dan geef je Gezondheidsplein toestemming om cookies voor social media en gepersonaliseerde advertenties te plaatsen. Lees hier meer over in ons privacybeleid en cookiebeleid

Via "Cookie Instellingen" kan je zelf ook instellen welke cookies worden geplaatst. Je kan je keuze altijd wijzigen of intrekken op ons cookiebeleid.


Cookievoorkeuren

Je kunt hieronder toestemming geven voor het plaatsen van persoonlijke cookies. Met deze cookies houden wij en onze partners je gedrag op onze website bij met als doel je persoonlijke advertenties te tonen en onze website te optimaliseren.

Selecteer welke cookies je wil accepteren