Mantelzorg

Mantelzorg neemt een centrale plaats in binnen onze samenleving. Uit liefde – en soms tegen wil en dank – zorgt één op de vier volwassenen langdurig en onbetaald voor een chronisch zieke, gehandicapte of hulpbehoevende naaste. Voor velen is dit vanzelfsprekend, maar vaak ook een zware last. Vooral de combinatie werk, sociaal leven en mantelzorg drukt zijn stempel op het fysieke en geestelijke welbevinden van de mantelzorger. In dit dossier is daarom volop aandacht voor een goede praktische inrichting van mantelzorg en van wie je daarbij hulp kunt krijgen.

Wat is een mantelzorger?

Dossier mantelzorgBen je een mantelzorger als je elke week boodschappen doet voor je moeder die slecht ter been is? Of ben je het pas als je haar dagelijks helpt met aan- en uitkleden en elke avond een maaltje voor haar kookt? Volgens de officiële definitie ben je een mantelzorger als je meer dan acht uur per week, intensief en langer dan drie maanden voor een naaste zorgt. Voorwaarde is wel dat er een emotionele band tussen jullie bestaat. Dit kan een familie-, maar ook een vriendschapsrelatie zijn. Een ander kenmerk van mantelzorg is dat het niet zomaar stopgezet kan worden, zonder dat het verstrekkende gevolgen heeft.

Wat een mantelzorger doet, is ontzettend uiteenlopend. Soms blijft het beperkt tot het doen van huishoudelijke taken, maar soms verricht hij of zij ook verpleegkundige handelingen, zoals het verwisselen van verbanden of het toedienen van medicijnen.

Wat is mantelzorg?

Het is moeilijk om een exacte definitie van mantelzorg te geven. De taken die binnen de mantelzorg vallen verschillen per mantelzorger, net als de hoeveelheid tijd die eraan wordt besteed. Eén ding is in ieder geval duidelijk: mantelzorgers doen wat ze doen omdat ze een band hebben met degene waar ze de zorg aan geven. Het kan een kind, ouder, broer of ander familielid zijn, maar ook een vriend of zelfs een buurvrouw. Vaak ziet de mantelzorger de zorg als vanzelfsprekend. Het is toch iets wat je voor iemand doet als je om diegene geeft? Uit onderzoek is dan ook gebleken dat mantelzorgers hun zorgtaken zelden doen omdat ze het gevoel hebben dat het moet of uit financiële overwegingen.

De volgende elementen staan bij mantelzorg in ieder geval centraal:

  • Mantelzorg wordt verleend door gezins- of familieleden, vrienden, kennissen of buren. Zij doen dit omdat ze een band hebben met degene waar ze voor zorgen.
  • Mantelzorg vindt plaats op regelmatige basis.
  • Mantelzorgers ondersteunen bij alledaagse bezigheden zoals verzorging, het huishouden of sociale bezigheden.
  • Een mantelzorger kan meerdere en verschillende zorgtaken op zich nemen.

Het plannen van mantelzorg: de zorgpuzzel

Of je naast de mantelzorg werkt of niet, het maken van een zorgpuzzel is voor iedere mantelzorger belangrijk. In deze zorgpuzzel vallen alle stukjes op hun plaats en weet je precies wat op welk moment moet gebeuren. In feite kun je de zorgpuzzel zien als een soort logboek. De puzzel bestaat uit twee elementen, namelijk de taken die deel uitmaken van de mantelzorg en de tijd die je hiervoor nodig hebt. Dit is niet alleen handig voor jezelf, maar ook voor diegene die de mantelzorg moet overnemen wanneer jij dat (onverwachts) niet kan. Dingen die je in een zorgpuzzel kunt opnemen zijn:

  • Een korte analyse van taken die je moet uitvoeren. Bij medicatie komt meer kijken dan alleen het toedienen. Iemand moet bijvoorbeeld naar de apotheek om de medicatie te halen.
  • Hoe lang een bepaalde taak ongeveer duurt. Neem ook wachttijd hierin op; als je iemand naar de dokter brengt, moet je wachten tot diegene klaar is en hem of haar weer naar huis brengen.
  • Hoeveel tijd je per dag, week of maand nodig hebt om de mantelzorg uit te voeren. Soms is het relatief rustig en soms moet je misschien wat meer hooi op je vork nemen.
  • Een overzicht van andere mantelzorgers, hulpverleners en instanties die jou helpen. Wie doet wat en hoe regel je het onderlinge contact?

En wat voor mantelzorgers misschien nog het belangrijkst is: hoe combineer je de mantelzorg met je baan, vrijwilligerswerk, gezin en vrije tijd? Dit is zeker iets waar je over na moet denken.

Pagina laatst aangepast op 31-12-2018

Eindredactie: Redactie Gezondheidsplein

Cookies

Gezondheidsplein

Om je een informatieve en prettige online ervaring te bieden, maken Gezondheidsplein.nl (onderdeel van solvo b.v.) en derden gebruik van verschillende soorten cookies. Hieronder vallen functionele, analytische en persoonlijke cookies. Met deze cookies kunnen we de werking van onze website verbeteren en je van gepersonaliseerde advertenties voorzien.

Door op ‘Akkoord en doorgaan’ te klikken, gaat u akkoord met het plaatsen van alle cookies zoals omschreven in onze privacy- & cookieverklaring.

Cookievoorkeuren

Je kunt hieronder toestemming geven voor het plaatsen van persoonlijke cookies. Met deze cookies houden wij en onze partners je gedrag op onze website bij met als doel je persoonlijke advertenties te tonen en onze website te optimaliseren.

Selecteer welke cookies je wil accepteren