Website van het Jaar

Dyspepsie (indigestie) (Indigestie)

In het kort:

  • Dyspepsie wordt ook wel indigestie genoemd en betekent letterlijk ‘verstoorde spijsvertering’.
  • De klachten zijn met aanpassingen in de levensstijl vaak goed te behandelen.
  • Symptomen van dyspepsie zijn onder andere: een drukkend gevoel in de maag, pijn in de buik en oprispingen. 
  • De oorzaak van dyspepsie is veel gevallen bekend. Vaak wordt het veroorzaakt door te snel, te vet en te gekruid voedsel eten. 

Wat is dyspepsie?

Dyspepsie (ook wel indigestie) is een verzamelnaam voor klachten die je kunt ervaren als je te snel, te veel, te vet of te sterk gekruid voedsel eet. Je lichaam heeft dan problemen met de spijsvertering, waardoor je onder andere last krijgt van: buikklachten, een branderig gevoel achter het borstbeen of winderigheid. 

We maken onderscheid tussen organische dyspepsie, waarbij de oorzaak bekend is, en functionele dyspepsie, waarbij er geen oorzaak kan worden aangewezen voor de klachten.  

Dyspepsie is meestal goed te behandelen en soms zelfs helemaal te voorkomen.

Symptomen van dyspepsie

De symptomen van dyspepsie verschillen per persoon. De één heeft er af en toe last van, terwijl de ander er dagelijks mee te maken heeft. 

De klachten bij dyspepsie zijn:

  • Drukkend of vol gevoel in de maag tijdens de maaltijd.
  • Pijn in de bovenbuik.
  • Last van oprispingen.
  • Last van winderigheid.
  • Brandend gevoel in je bovenbuik.
  • Vieze smaak in de mond
  • Slechte adem.
  • Minder kunnen eten. 
  • Last van boeren.
  • Misselijkheid en braken.  

Twijfel je of je last hebt van dyspepsie? Ga dan naar de symptomenchecker.

Symptomenchecker

Oorzaak van dyspepsie

Organische dyspepsie

Organische dyspepsie wordt vaak veroorzaakt door een ziekte of intolerantie. In 75% van de gevallen is de oorzaak van organische dyspepsie bekend.

Mogelijke oorzaken zijn:

  • Een overgevoelige maag die heftig reageert op bepaalde voedingsmiddelen. 
  • Een luie maag, waardoor voedsel te lang in de maag blijft.
  • Een intolerantie voor voedsel, zoals lactose-intolerantie of glutenintolerantie.
  • Een beschadiging van het slijmvlies. 
  • Te snel, te veel, te vet of te sterk gekruid voedsel eten.
  • Stress.
  • Roken.
  • Overmatig gebruik van alcohol, cafeïne of koolzuurhoudende dranken.
  • Zwangerschap.
  • Langdurige angstgevoelens. 
  • Het gebruik van bepaalde medicijnen, bijvoorbeeld bepaalde pijnstillers of antibiotica.
  • Nervositeit.

Het kan ook zijn dat dyspepsie een symptoom is van onderliggende ziekten. Voorbeelden hiervan zijn:

Functionele dyspepsie

Functionele dyspepsie is een chronische ziekte, waarvan de oorzaak niet bekend is. Er is sprake van terugkerende maagklachten, waar geen organische oorzaken voor kunnen worden gevonden. Wanneer de oorzaak van dyspepsie niet bekend is, spreken we van functionele dyspepsie. 

Het kan zijn dat je overgevoelig bent voor het uitzetten van de maagwand na het eten. Je bent dan overgevoelig voor prikkels in de maag, maar de oorzaak van die overgevoeligheid is onbekend. Een andere mogelijkheid is dat je een luie maag hebt: ook wel een vertraagde maagontlediging. De maagspier trekt dan te weinig of onregelmatig samen. Het voedsel wordt daardoor niet goed fijngemalen en blijft langer in de maag. Doordat dit vaak niet zichtbaar is tijdens onderzoeken, blijft de oorzaak vaak onbekend. 

Diagnose van dyspepsie

In veel gevallen kan de huisarts de diagnose stellen aan de hand van een aantal vragen. Soms verwijst de huisarts je door naar een maag-lever-darmarts, die indien nodig een gastroscopie kan uitvoeren. 

De arts kan kiezen voor verder onderzoek om andere mogelijke oorzaken uit te sluiten, zoals lactose-intolerantie, glutenintolerantie, galstenen of alvleeskliertumoren. 

Behandeling van dyspepsie

De behandeling van dyspepsie is afhankelijk van de ernst van de klachten. 

Medicijnen bij dyspepsie

Om de klachten van dyspepsie te verminderen, kun je medicijnen gebruiken. Vaak zijn dit medicijnen die het maagzuur binden. Deze voorkomen dat je last krijgt van maagzuur en neutraliseren het zuur. De meeste zuurbindende middelen bevatten één of meer van de volgende vier hoofdbestanddelen: aluminiumzouten, magnesiumzouten, calciumcarbonaat en natriumbicarbonaat. 

Aanpassing leefstijl

Naast maagzuurremmers is het voor veel mensen met dyspepsie zinvol om hun leefstijl aan te passen. Hieronder geven we je een aantal tips. 

Wat kun je zelf doen tegen dyspepsie?

In het geval van lichte klachten, merken de meeste mensen al verbetering wanneer ze hun leefstijl aanpassen. De volgende tips kunnen helpen als je dyspepsie hebt: 

  • Eet niet te veel, niet te vet en pas op met gekruid voedsel. 
  • Drink geen of weinig koffie, frisdrank en alcohol.
  • Eet niet te snel en kauw goed. 
  • Zorg dat je niet meteen na de maaltijd gaat liggen.
  • Vermijd knoflook, peulvruchten, ui en koolsoorten.
  • Drink voldoende water.
  • Beweeg voldoende. 
  • Stop met roken. 
  • Voorkom stress.
  • Eet niet vlak voordat je gaat slapen
  • Vraag hulp van een diëtist. 

Wanneer moet je naar de huisarts?

In de meeste gevallen gaat dyspepsie binnen twee weken over. Soms is hier wel een aanpassing in de levensstijl voor nodig. Raadpleeg een arts wanneer dit niet het geval is of wanneer de pijn ernstig is of samengaat met de volgende klachten:

Meer weten?

Lees dan verder op:

Pagina laatst aangepast op 29-07-2020

Auteur: Redactie Gezondheidsplein

Deze informatie is gecontroleerd door:

L. Heesterman, arts bij Ziekenhuis Rivierenland
Drs. L. Heesterman
Arts en spoedeisendehulparts
Ziekenhuis Rivierenland
Cookies

Gezondheidsplein

Cookies op gezondheidsplein.nl

Om gezondheidsplein.nl voor jou nog makkelijker en persoonlijker te maken, gebruikt Gezondheidsplein cookies (en daarmee vergelijkbare technieken). 

Met deze cookies kunnen wij en derde partijen informatie over jou verzamelen en jouw internetgedrag binnen, en mogelijk ook buiten, onze website volgen. Met deze informatie passen wij en derde partijen de website, onze communicatie en advertenties aan op jouw interesses en profiel. Daarnaast kan je door deze cookies informatie delen via social media.

Als je op "Accepteer" klikt, dan geef je Gezondheidsplein toestemming om cookies voor social media en gepersonaliseerde advertenties te plaatsen. Lees hier meer over in ons privacybeleid en cookiebeleid

Via "Cookie Instellingen" kan je zelf ook instellen welke cookies worden geplaatst. Je kan je keuze altijd wijzigen of intrekken op ons cookiebeleid.


Cookievoorkeuren

Je kunt hieronder toestemming geven voor het plaatsen van persoonlijke cookies. Met deze cookies houden wij en onze partners je gedrag op onze website bij met als doel je persoonlijke advertenties te tonen en onze website te optimaliseren.

Selecteer welke cookies je wil accepteren