Hyperventilatie

In het kort:

  • Hyperventilatie ontstaat als je te snel of te diep ademhaalt.
  • Hyperventilatie wordt veroorzaakt door angst of stress.
  • Er bestaan twee vormen van hyperventilatie: acute hyperventilatie en chronische hyperventilatie. 
  • Je herkent hyperventilatie aan een snelle en diepe ademhaling, een verstikkend gevoel, duizeligheid en misselijkheid.
  • Kalm blijven, ademhalingsoefeningen en afleiding kunnen helpen tijdens een hyperventilatie-aanval.

Wat is hyperventilatie?

Een volwassene haalt normaal gesproken ongeveer tien keer per minuut adem. Bij hyperventilatie is er sprake van een versnelde ademhaling. We spreken van een versnelde ademhaling als je onder normale omstandigheden meer dan twintig keer per minuut ademhaalt. Hierdoor ontstaan klachten, zoals duizeligheid, misselijkheid en het gevoel hebben dat je stikt. Hyperventilatie is niet gevaarlijk. 

Er bestaan twee vormen van hyperventilatie: acute hyperventilatie (hyperventilatie-aanval) en chronische hyperventilatie. 

Chronische hyperventilatie

We spreken van chronische hyperventilatie als de ademhaling gedurende een langere periode versneld is. Deze vorm van hyperventilatie komt vaker voor dan acute hyperventilatie. Veel mensen zijn zich hier niet bewust van. 

Acute hyperventilatie

We spreken van acute hyperventilatie als de ademhaling gedurende korte tijd versneld is. Dit noemen we ook wel een hyperventilatie-aanval. 

Symptomen van hyperventilatie

De symptomen van chronische hyperventilatie verschillen van die van acute hyperventilatie.

Symptomen van een hyperventilatie-aanval zijn:

De symptomen van chronische hyperventilatie zijn vergelijkbaar met die van acute hyperventilatie, maar minder hevig. Chronische hyperventilatie kan leiden tot de volgende klachten:

Vraag je je af of je last hebt van hyperventilatie? Ga dan naar de symptomenchecker.

Symptomenchecker

Oorzaak van hyperventilatie

Oorzaken van een acute hyperventilatie-aanval zijn:

Als je nog nooit een hyperventilatie-aanval hebt gehad, dan kan het best even schrikken zijn. Je hebt het gevoel dat je geen adem meer kunt halen waardoor je in paniek raakt. Dit zorgt ervoor dat je nog meer gaat hyperventileren. Daarom is het belangrijk dat je probeert rustig te blijven. 

Oorzaken van chronische hyperventilatie zijn:

  • Stress en spanning
  • Psychische druk

Als je chronische hyperventilatie hebt, dan kan een plotselinge verhoging van stress of een schrikreactie een acute hyperventilatie-aanval uitlokken. 

Diagnose van hyperventilatie

De diagnose van hyperventilatie wordt gesteld door middel van een test. Je krijgt dan een knijper op je neus, zodat je enkel door je mond kunt ademhalen. In de mond wordt een mondstuk geplaatst. Deze is gekoppeld aan een apparaat die meet hoe snel je ademhaalt en hoeveel koolstofdioxide je uitademt. Dit onderzoek duurt ongeveer een half uur.

Behandeling van hyperventilatie

Er bestaan geen medicijnen tegen hyperventilatie. 

Angst, stress en spanning zijn vaak de oorzaak van hyperventilatie. Probeer te achterhalen in welke situaties je je angstig of gespannen voelt. Praat erover met iemand die je vertrouwt of met je huisarts. Hij of zij kan je helpen om beter met angst en spanning om te gaan. Je huisarts kan je eventueel doorverwijzen naar de praktijkondersteuner of een psycholoog.

Wat kun je zelf doen tijdens een hyperventilatie-aanval?

Heb je last van een hyperventilatie-aanval? Dit kun je zelf doen tijdens een hyperventilatie-aanval:

  • Blijf kalm. Angst of paniek verergert de aanval. Onthoud: je stikt niet, ook al voelt het misschien wel zo.
  • Adem rustig in en uit. Adem drie seconden in door je neus en zes seconden weer uit door je mond. Zorg dat je via je buik ademhaalt. Leg eventueel je hand op je buik om de ademhaling te voelen en je focus te verzetten.
  • Zoek afleiding. Het kan bijvoorbeeld helpen om kniebuigingen te doen of om hardop te lezen.

Het helpt niet om in een zakje in- en uit te ademen.

Wanneer moet je naar de huisarts?

Hyperventilatie is niet gevaarlijk. Meestal is het niet nodig om je huisarts te raadplegen. Neem wel contact op met je huisarts:

  • Als je een drukkend of beklemmend gevoel op je borst hebt dat niet weggaat.
  • Als je benauwd bent, maar niet vermoedt dat je een hyperventilatie-aanval hebt.
  • Als de maatregelen die je zelf neemt niet of onvoldoende werken. 

Meer weten?

Lees dan verder op:

Pagina laatst aangepast op 06-07-2020

Auteur: Redactie Gezondheidsplein

Deze informatie is gecontroleerd door:

Cookies

Gezondheidsplein

Om je een informatieve en prettige online ervaring te bieden, maken Gezondheidsplein.nl (onderdeel van solvo b.v.) en derden gebruik van verschillende soorten cookies. Hieronder vallen functionele, analytische en persoonlijke cookies. Met deze cookies kunnen we de werking van onze website verbeteren en je van gepersonaliseerde advertenties voorzien.

Door op ‘Akkoord en doorgaan’ te klikken, gaat u akkoord met het plaatsen van alle cookies zoals omschreven in onze privacy- & cookieverklaring.

Cookievoorkeuren

Je kunt hieronder toestemming geven voor het plaatsen van persoonlijke cookies. Met deze cookies houden wij en onze partners je gedrag op onze website bij met als doel je persoonlijke advertenties te tonen en onze website te optimaliseren.

Selecteer welke cookies je wil accepteren