Website van het Jaar

Slechte adem (Halitosis, Foetor ex ore, Halitose)

In het kort:

  • Een slechte adem ontstaat vaak door een ophoping van bacteriën in de mond.
  • Het kan ontstaan door voedingsmiddelen, een droge mond tijdens bijvoorbeeld het slapen of een eiwitrijk dieet.
  • Chronische halitose ontstaat vaak door een tandvleesontsteking, tongbacteriën, een onderliggende aandoening of medicijnen.
  • Bij kinderen wijst een slechte adem vaak op een verkoudheid.
  • Er bestaan tijdelijke oplossingen voor een stinkende adem, maar het is beter om de oorzaak weg te nemen of halitose te voorkomen.
  • Producten met de werkzame stoffen chloorhexidine en zink kunnen helpen bij een stinkende adem.
  • Uiteindelijk is een goede mondgezondheid erg belangrijk.

Wat is een slechte adem? 

Een slechte of stinkende adem, ook wel halitose genoemd, is tijdelijk van aard en gaat vaak gepaard met een vieze smaak in de mond. Soms heb je dit zelf door, maar niet altijd. Bij chronische halitose ruik je altijd uit je mond, ook terwijl je dat vaak zelf niet weet. 

Oorzaak van een slechte adem

Een slechte adem ontstaat vaak door een ophoping van bacteriën in de mond. Deze bacteriën hebben een belangrijke taak: onze mond gezond en schoon houden. Daarom breken ze achtergebleven voedselresten af waarbij vluchtige zwavelverbindingen vrijkomen. Dit heeft een slechte adem als gevolg. Oorzaken kunnen zijn:

  • Bepaalde voedingsmiddelen, zoals knoflook, uien, kruiden, zuivelproducten, alcohol en roken.
  • Een droge mond of verminderde speekselproductie tijdens het slapen.
  • Een eiwitrijk dieet zorgt voor een rotte-eierengeur en aceton adem.

Hoe ontstaat chronische halitose?

Het ontstaan van chronische halitose ligt iets ingewikkelder. Mogelijke oorzaken zijn:

  • Tandvleesontsteking of tandontsteking. Ontstekingsbacteriën en bacteriën tussen je tanden en kiezen kunnen voor een vervelende zwavelgeur in je mond zorgen. In sommige gevallen veroorzaakt een ontsteking in de neusbijholte of keel halitose.
  • Tongbacteriën. Heb je wel eens goed naar je tong gekeken? Achterop je tong nestelen bacteriën en voedselresten zich. Vooral op een ruwe tong blijven ze goed hangen, waardoor een beslagen tong en zwavelgeur ontstaan. Hoe ouder je bent, hoe meer kans je hebt op een beslagen tong.

Soms ligt de oorzaak van een stinkende adem echter bij een aandoening (buiten de mond) of bepaalde medicijnen. 

Halitose door aandoeningen

Halitose komt ook voor bij de volgende aandoeningen:

  • Diabetes. Bij een verhoogde bloedsuikerspiegel verliest je lichaam vocht, waardoor er een vochttekort kan optreden. Dit kan tot een droge mond leiden, wat vaak gepaard gaat met een slechte adem. Bovendien treden diverse andere mondproblemen op bij diabetes, vanwege een verzwakt mondweefsel. Zo ontstaat al snel een tandvleesontsteking die ook halitose kan veroorzaken.
  • Obstipatie en darmgassen. Als ontlasting lang in de darm blijft (verstopping), veroorzaken bacteriën soms gisting waardoor darmgassen ontstaan. Deze gassen kunnen in je bloed terechtkomen, waarna je ze vervolgens uitademt. Dit is een zeldzame oorzaak van een slechte adem.
  • Middenrifbreuk. Bij een middenrifbreuk sluit het sluitspiertje tussen je maag en slokdarm niet goed, waardoor soms stinkende lucht uit je maag ontsnapt. Dit sluitspiertje kan ook verslappen als je veel rookt.
  • Soms kan halitose ook voorkomen bij bepaalde vormen van kanker (slokdarmkanker, longkanker, strottenhoofdkankeren keelkanker), ernstige leverziekten en ernstige nierziekten.

Halitose door medicijnen

Hoewel bijna elk medicijn bijwerkingen kent, hoef je deze niet per se te ervaren. Sommige mensen hebben sneller last van bijwerkingen bij een bepaald medicijn dan een ander. Via je huisarts kun je overstappen op een ander medicijn als je (veel) bijwerkingen ervaart. Soms wordt ook de dosering of het tijdstip van toediening aangepast.

Voorbeelden van medicatie met de bijwerkingen ‘verminderde speekselproductie’ of ‘droge mond’ zijn:

  • Sommige antidepressiva
  • Antimycotica
  • Bètablokkers
  • Blaasmedicatie
  • Bloeddrukverlagers
  • Corticosteroïden
  • Hartmedicatie
  • Slaapmiddelen

Lees altijd goed de bijsluiter als je een (nieuw) medicijn gaat gebruiken. Hierdoor merk je eventuele bijwerkingen sneller op.

Slechte adem bij kinderen

Een slechte adem bij je kind of baby wijst vaak op een verkoudheid. Door bijvoorbeeld een verstopte neus moet je kind door de mond ademen en dat veroorzaakt de slechte adem. Wanneer je baby ook witte plekjes in de mond heeft, kan de slechte adem veroorzaakt worden door spruw.

Heb ik een slechte adem?

Een slechte adem heb je niet altijd zelf door. Je kunt het daarom beter aan iemand anders vragen. Let op: vraag dit aan iemand die je vertrouwt en waar je een eerlijk antwoord van kunt verwachten.

We hebben nog twee andere tips voor je om een slechte adem op te sporen:

  • Heb je een ‘smaakje’ in je mond? Dan wijst dit vaak op een slechte adem.
  • Het helpt niet om je handen voor je mond te houden en hierin te ademen. Wat je wel kunt doen: geef een likje achter op je hand en ruik hieraan. Een niet zo’n frisse geur wijst vaak op een slechte adem.

Gevolgen van halitose en een stinkende adem

Een stinkende adem of chronische halitose is niet alleen vervelend voor jezelf, maar ook voor anderen. Misschien klaagt je partner wel eens over een onaangename geur uit je mond. Of ruiken je collega’s een aceton adem als ze bij je in de buurt zijn, maar durven ze niets te zeggen. Vervolgens krijg jij een vermoeden dat je uit je mond ruikt, wat weer onzekerheid kan veroorzaken. Hierdoor kun je in een negatieve spiraal terechtkomen waardoor je niet meer mensen durft af te spreken.

Sociale gevolgen aanpakken

Heb je constant een slechte adem en ondervind je daardoor sociale gevolgen? Maak het probleem dan bespreekbaar. Dit kan met iemand die dicht bij je staat, zoals je partner, goede vriend(in), kinderen of ouders. Met een collega of je baas kan natuurlijk ook, maar is meestal een beetje ongemakkelijk. Schakel dan je huisarts in, zo vind je wellicht gelijk een oplossing voor het probleem.

Blijf niet rondlopen met een onzeker gevoel bij een slechte adem. Het is in veel gevallen te verbloemen of te verhelpen. 

Slechte adem verhelpen

Een stinkende adem en chronische halitose kun je op meerdere manieren aanpakken. 

  • Manier 1: je verbloemt je stinkende adem voor enige tijd.
  • Manier 2: je pakt het probleem bij de bron aan.
  • Manier 3: je voorkomt het probleem.

Tijdelijke oplossingen

  • Een mondspoelmiddel kan de slechte adem snel laten verdwijnen, maar je kunt het ook elke dag gebruiken voor een goede mondhygiëne. Vaak gebruik je een mondspoelmiddel in combinatie met een tongschraper. Zo schraap en spoel je zoveel mogelijk bacteriën weg van de tong.
  • Houd je van eten en drinken dat je doet stinken, maar klaagt je partner vervolgens dat er de hele avond een nare geur uit je mond komt? Spreek af dat je de ene avond samen ‘een stinkmaaltijd’ eet en de volgende paar dagen een maaltijd zonder stinkende ingrediënten eet.
  • Gebruik suikervrije kauwgom. Suiker is een broeiplaats voor bacteriën, die vervolgens een slechte adem kunnen veroorzaken. Bovendien zetten deze bacteriën de suikers om in zuur, wat erg slecht voor de tanden is.
  • Poets bijvoorbeeld wat vaker dan 2 keer op een dag met tandpasta. Let wel op dat je niet gelijk voor of na het drinken en eten van zure producten je tanden poetst. Dit tast het tandglazuur aan.
  • Bepaalde kruiden kunnen een stinkende adem tegengaan, zoals koriander, munt, peterselie en rozemarijn. Drink bijvoorbeeld dagelijks muntthee en gooi wat vaker dit soort kruiden door je maaltijd.

Andere huismiddeltjes tegen een slechte adem zijn:

  • Groene/zwarte thee
  • Water
  • Appelazijn
  • Baking soda
  • Tea tree olie
  • Citroenvruchten
  • Peterselie
  • Avocado’s
  • Kardemom
  • Fenugriekzaadjes
  • Zonnebloempitten
  • Kruidnagel
  • Venkelzaadjes

Oorzaak halitose wegnemen

  • In sommige gevallen is de oorzaak overduidelijk: je hebt een heerlijk pittig gerecht gegeten, vol met knoflook en uien. Als je snel en langdurig last hebt van een slechte adem na het eten van dit soort producten, overweeg deze dan achterwege te laten of in mindere mate te eten.
  • Rook je en heb je een slechte adem? Stop er dan mee. Van roken gaat én je adem stinken én neemt je speekselproductie af. Speeksel is juist erg belangrijk, want het bestrijdt bacteriën die je adem doen stinken.
  • Veroorzaakt een aandoening jouw slechte adem? Als de aandoening te genezen is, kom je uiteindelijk ook van de slechte adem af. Dat vergt geduld. Je kunt in de tussentijd gebruik maken van mondspoelmiddelen, kauwgom, etc. Is de aandoening niet te genezen? Dan kun je ook gebruik maken van de tijdelijke oplossingen zoals hierboven beschreven. Een goede mondhygiëne is ook van groot belang. Ervaar je veel last van je slechte adem? Neem dan contact op met je huisarts en kijk samen naar andere mogelijkheden
  • Veroorzaken medicijnen de slechte adem? Stap dan, als dat mogelijk is, over op een ander medicijn of andere behandeling zonder deze bijwerking. Bespreek dit altijd met je arts.

Zo voorkom je een stinkende adem

    • Een goede mondverzorging kan een slechte adem voorkomen.
    • Spoel met een mondspoeling speciaal gericht op adem. De combinatie chloorhexidine en zink past de bron van een slechte adem aan. Namelijk door de zwavelgassen in je mond tegen te gaan.
    • Spoel je mond regelmatig met water gedurende de dag. Doe dit vooral na het eten, zodat er geen etensresten en bacteriën tussen de tanden blijven hangen.
    • Drink voldoende water. Normaalgesproken bestrijdt speeksel bacteriën in de mond, maar bij onvoldoende waterinname en een droge mond kunnen de bacteriën hun gang gaan. Ook suikervrije kauwgom stimuleert speekselaanmaak.
    • Eet gevarieerd. Bij een eiwitrijk dieet krijgen veel mensen bijvoorbeeld een rotte-eierengeur. Door veelzijdig te eten voorkom je dit soort klachten.
    • Eet vezels! Als de slechte adem wordt veroorzaakt door problemen met de darmen kunnen vezels helpen. Ze zijn namelijk belangrijk voor een gezonde spijsvertering. Vezels zitten o.a. in volkoren brood, groenten en fruit.
    • Ben je hevig aan het lijnen en aan het sporten? Vetverbranding kan een aceton adem veroorzaken. Als je mondgeur extreme vormen aanneemt zijn er twee mogelijkheden: doe het lijnen en sporten in iets mindere mate en bouw het langzaam op of verbloem je slechte adem met tijdelijke oplossingen: mondspoeling, suikervrije kauwgom en vaak tanden poetsen.

Functie van chloorhexidine en zink bij halitose

Er zijn veel producten op de markt tegen halitose. Vaak bevatten ze een combinatie van de werkzame stoffen chloorhexidine en zink. 

Wat is chloorhexidine?

Chloorhexidine werkt ontsmettend en doodt bacteriën in de mond. Wanneer je de bacteriën hun gang laat gaan ontstaat halitose, omdat de bacteriën een zwavelgeur afgeven. Chloorhexidine werkt ook bij andere mondproblemen, zoals een ontsteking in de mond of gaatjes. Je kunt chloorhexidine gebruiken om mondproblemen te voorkomen en te verhelpen.

Wat is zink?

Zink pakt de stinkende adem bij de bron aan waardoor je adem frisser zal ruiken. Het zorgt ervoor dat zwavelverbindingen neerslaan, waardoor deze geen geur meer kunnen veroorzaken. Zo kunnen de bacteriën voedselresten blijven afbreken, zonder dat je een slechte adem krijgt.

Waar zitten chloorhexidine en zink in?

Chloorhexidine en zink vind je in verschillende producten:

  • Mondspoelmiddel
  • Mondspray
  • Tandpasta

Een mondspoelmiddel en tandgel worden doorgaans ’s avonds en/of ’s ochtends gebruikt. Een mondspray is gemakkelijk mee te nemen zodat je gedurende de dag kan blijven sprayen.

Pagina laatst aangepast op 06-10-2020

Auteur: Redactie Gezondheidsplein

Cookies

Gezondheidsplein

Cookies op gezondheidsplein.nl

Om gezondheidsplein.nl voor jou nog makkelijker en persoonlijker te maken, gebruikt Gezondheidsplein cookies (en daarmee vergelijkbare technieken). 

Met deze cookies kunnen wij en derde partijen informatie over jou verzamelen en jouw internetgedrag binnen, en mogelijk ook buiten, onze website volgen. Met deze informatie passen wij en derde partijen de website, onze communicatie en advertenties aan op jouw interesses en profiel. Daarnaast kan je door deze cookies informatie delen via social media.

Als je op "Accepteer" klikt, dan geef je Gezondheidsplein toestemming om cookies voor social media en gepersonaliseerde advertenties te plaatsen. Lees hier meer over in ons privacybeleid en cookiebeleid

Via "Cookie Instellingen" kan je zelf ook instellen welke cookies worden geplaatst. Je kan je keuze altijd wijzigen of intrekken op ons cookiebeleid.


Cookievoorkeuren

Je kunt hieronder toestemming geven voor het plaatsen van persoonlijke cookies. Met deze cookies houden wij en onze partners je gedrag op onze website bij met als doel je persoonlijke advertenties te tonen en onze website te optimaliseren.

Selecteer welke cookies je wil accepteren