Melanoom (Maligne melanoom)

Wat is een melanoom?

De meest agressieve vorm van huidkanker is een melanoom. Een melanoom ontstaat uit pigmentcellen (melanocyten) en is meestal zwart van kleur.

Pigmentcellen bevinden zich overal in de huid en zijn verantwoordelijk voor een bepaalde huidskleur. Produceer je veel pigmentcellen en liggen er veel pigmentcellen bij elkaar, dan heb je een donkerdere huid dan wanneer dit nauwelijks gebeurt. Liggen pigmentcellen in groepjes bij elkaar dan vormen ze een moedervlek.

Pigmentcellen kunnen veranderen in kankercellen en ongeremd gaan groeien. Er ontstaat dan een kwaadaardige tumor, het melanoom. Melanoomkankercellen zijn beweeglijk en verspreiden zich gemakkelijk. Melanoomkankercellen kunnen uitzaaiingen in lymfeklieren of andere organen veroorzaken.

Een melanoom kan op alle leeftijden ontstaan, maar ontstaat meestal tussen het vijfenveertigste en vijfenzeventigste levensjaar. Een melanoom kan uitzaaien en daarom is een vroege behandeling belangrijk.

Stadia melanoom

Een melanoom is onder te verdelen in stadia. De onderverdeling hangt af van de omvang en dikte van het gezwel, het aantal betrokken lymfeklieren en of er uitzaaiingen aanwezig zijn. Er zijn vijf stadia:

  • Stadium 0
  • Stadium I
  • Stadium II
  • Stadium III
  • Stadium IV

Lees er meer over in het dossier Uitgezaaid melanoom - Stadia melanoom.

Oorzaak van melanoom

Een melanoom kan in principe overal op je huid ontstaan, maar ontstaat vaak uit een bestaande moedervlek. Vaak is deze moedervlek dan groot en onrustig. Hij heeft een grillige vorm en kleur. Het merendeel van de moedervlekken geeft geen enkel risico op een melanoom.

Je hebt een grotere kans op een melanoom als je:

  • Een licht huidtype hebt (met sproeten en rossig haar). Vooral als je snel verbrandt, loop je meer risico. Als dit op jonge leeftijd gebeurt, kan je huid permanent beschadigd raken.
  • Veel gewone moedervlekken of onrustige moedervlekken hebt.
  • Erfelijke aanleg hebt. Bijvoorbeeld als familieleden (vader, moeder, maar ook neef of nicht) melanomen hebben gehad.
  • Aangeboren moedervlekken hebt. Deze kunnen kwaadaardig worden, maar dat is wel zeldzaam. Vooral bij grote aangeboren moedervlekken moet je opletten. Heb je moedervlekken kleiner dan je handpalm, dan is het risico erg klein.
  • Regelmatig onder de zonnebank gaat.

Symptomen van een melanoom

Het opvallendste symptoom van een melanoom is de onregelmatige pigmentatie. Vaak zijn melanomen zwart of (donker)bruin van kleur. Soms is een melanoom licht, rozerood van kleur, omdat het de kwaadaardige pigmentcellen niet meer lukt om pigment aan te maken. Zo’n licht rozerood gezwelletje ziet er onschuldig uit, waardoor de diagnose vaak laat gesteld wordt. 

Verder zijn melanomen vaak grillig van vorm. Ze zijn niet mooi rond, maar hebben vaak een uitstulpsel. Bovendien kan een melanoom jeuken, pijnlijk zijn en er kunnen bloedinkjes of wondjes in ontstaan.

Diagnose van een melanoom

Met het blote oog kan je huisarts of dermatoloog vaak zien of het om een goedaardige, onrustige of kwaadaardige (moeder)vlek gaat. Een hulpmiddel dat daarbij kan helpen is een dermatoscoop: dit is een soort loep waarmee je huid enkele tientallen malen vergroot wordt. De arts kan de huidstructuur dan nauwkeuriger bekijken.

Bij twijfelgevallen of een duidelijke verdenking op melanoom doet je arts ook weefselonderzoek om zekerheid te krijgen. Hiervoor snijdt hij onder plaatselijke verdoving de gehele moedervlek weg. In het laboratorium wordt deze dan onder de microscoop onderzocht op afwijkingen. Hierbij wordt onder meer op de dikte van het melanoom gelet.

Pagina laatst aangepast op 07-05-2019

Eindredactie: Redactie Gezondheidsplein

Deze informatie is gecontroleerd door: kanker.nl

Cookies

Gezondheidsplein

Om je een informatieve en prettige online ervaring te bieden, maken Gezondheidsplein.nl (onderdeel van solvo b.v.) en derden gebruik van verschillende soorten cookies. Hieronder vallen functionele, analytische en persoonlijke cookies. Met deze cookies kunnen we de werking van onze website verbeteren en je van gepersonaliseerde advertenties voorzien.

Door op ‘Akkoord en doorgaan’ te klikken, gaat u akkoord met het plaatsen van alle cookies zoals omschreven in onze privacy- & cookieverklaring.

Cookievoorkeuren

Je kunt hieronder toestemming geven voor het plaatsen van persoonlijke cookies. Met deze cookies houden wij en onze partners je gedrag op onze website bij met als doel je persoonlijke advertenties te tonen en onze website te optimaliseren.

Selecteer welke cookies je wil accepteren