Zoeken

Syndroom van Raynaud

(Fenomeen van Raynaud, Ziekte van Raynaud)

Wat is het syndroom van Raynaud?

Bij het syndroom van Raynaud, ook wel het fenomeen van Raynaud of ziekte van Raynaud genoemd, verkrampen tijdelijk kleine slagaders waardoor de aanvoer van bloed naar de achter gelegen weefsels afneemt. Dit zijn vooral de kleine bloedvaten in de uitstekende lichaamsdelen zoals vingers en soms ook tenen. De kramp van de slagaders duurt niet lang, maar kan erg pijn doen. 

Bij deze aandoening verkleuren de vingers en tenen van wit naar blauwpaars en daarna bij opwarmen naar erg rood. Dit fenomeen wordt ook wel het drie-kleuren fenomeen ('tri-color-fenomeen') genoemd. Tijdens het verkleuren kunnen je handen en voeten koud aanvoelen en het gevoel verminderd zijn. 

Het syndroom van Raynaud komt voor in 2 vormen:

Primaire (eerste) vorm

De primaire vorm staat op zichzelf en ontstaat niet als gevolg van een andere ziekte. Daarom wordt het ook wel de ziekte van Raynaud genoemd. Het is echter geen ernstig ziektebeeld en kan vanzelf verminderen bij ouder worden.

Secundaire vorm

De secundaire vorm heeft wel een andere aandoening als onderliggende oorzaak. Voorbeelden van aandoeningen zijn:

Bij de secundaire vorm is het beloop afhankelijk van de onderliggende ziekte, er kunnen gevoelsstoornissen optreden in de vingertoppen en in ernstige gevallen kunnen wondjes ontstaan.

Het syndroom van Raynaud uit zich meestal voor het eerst in of net na de puberteit. De aandoening komt vooral voor bij vrouwen. 

Oorzaak van het syndroom van Raynaud

Een aanval kan worden uitgelokt door prikkels van buitenaf of van binnenuit:

  • Een snelle overgang van warm naar koud.
  • Het aanraken van een koud voorwerp.
  • Heftige emoties zoals angst, verdriet of woede.
  • Werken met trillende voorwerpen.

Daarnaast kan het een onderliggende oorzaak hebben (secundaire vorm). Als dit het geval is, brengt het syndroom van Raynaud meer problemen met zich mee. Ontstekingen aan de bloedvaten van de vingers of tenen komen voor. Dit kan soms leiden tot het ontstaan van een bloedprop, waardoor pijnlijke zweren kunnen ontstaan of zelfs weefsel kan afsterven. Het is verstandig om bij deze klachten de huisarts te raadplegen. Hij kan vaak advies geven hoe het beste met deze kwaal om te gaan en een aanval te voorkomen.

Symptomen van het syndroom van Raynaud

De voornaamste klachten bij het syndroom van Raynaud zijn:

  • Het drie-kleuren fenomeen in vingers en/of tenen.
  • Tijdens de aanval zijn de vingers/tenen koud en wit-blauwpaars, is het gevoel verminderd en kan er heftige pijn optreden.
  • In de herstelfase (rood) kunnen tintelingen en zwelling van de vingers optreden. 
  • Het gevoel van dode vingers en/of tenen.

Meestal beperken de klachten zich tot handen en voeten, maar soms komen ze ook voor in het puntje van de neus of de oren.  

Deze tekst is goedgekeurd door H. Vrij- Mazee,arts

Volgende paginaBehandeling

Delen
Wist je dat?

Ongeveer 20% van de Nederlanders minstens één keer per jaar naar de fysiotherapeut gaat? Vooral sinds 2006 is dit percentage sterk gestegen. Sindsdien heb je geen verwijsbrief meer van de huisarts nodig. Wil je weten wat een fysiotherapeut precies doet? En welke andere (alternatieve) therapieën er zijn om je spieren en gewrichten onder handen te nemen? Lees dan het dossier Therapieën voor spieren en gewrichten

Wist je dat?

Anticonceptie na bevallingJe na de bevalling niet meer de ‘pil’ kunt gebruiken tijdens de periode van borstvoeding? Dit komt doordat de pil oestrogeen en progestageen bevat en deze combinatie aan hormonen ervoor zorgt dat de melkproductie wordt onderdrukt. Je zou dan onvoldoende melk hebben om je baby te voeden. 

In het dossier Anticonceptie na bevalling zetten we op een rijtje welke anticonceptiemiddelen je wel en niet na de geboorte van je kind kunt gebruiken. Ook vertellen we wanneer je weer met anticonceptie moet starten als je na de bevalling niet meteen weer zwanger wilt raken.  

Stem op Gezondheidsplein als website van het jaar!
Meld je aan voor de nieuwsbrief

Met het laatste nieuws en gezonde tips

Gezondheidsplein Nieuwsbrief

Bekijk hier een voorbeeld

Video van de week

Ik heb een ziekte en gebruik (veel) medicijnen, kan ik nog donor zijn?

Bekijk de video

Specials & Dossiers