Zoeken

Nierstenen

(Calculi)

Wat zijn nierstenen?

Zoals je galstenen kunt krijgen in je galwegen kun je ook nierstenen krijgen in de afvoerwegen van de nier; het nierbekken en je urineleider. Nierstenen (calculi) zijn steenachtige afzettingen. Ze zijn opgebouwd uit een groot aantal kleine kristallen die gevormd zijn in de urine. Kleine steentjes plas je vaak spontaan uit, maar nierstenen kunnen groot genoeg worden om obstructies te vormen.

Oorzaak van nierstenen

Je urine bevat afvalstoffen die uitgescheiden moeten worden, zoals afbraakproducten van voeding, overtollige zouten en soms medicatie. Uit al deze afvalstoffen kan spontaan een neerslag van slecht oplosbare zouten ontstaan. 

Dit zogenaamde kristallisatieproces wordt geremd door stoffen die van nature in urine voorkomen, zoals citraat, eiwitten en suikers. Nierstenen worden gevormd wanneer de kristallen toch achter kunnen blijven in de nier. Hoe dit precies kan gebeuren in nog onduidelijk, maar mogelijk kan het veroorzaakt worden door:

Nierstenen komen bij mannen ongeveer vier keer zo vaak voor als bij vrouwen. Ook komt de aandoening vaker voor bij jongeren dan bij ouderen. Vooral mannen tussen de 20 en 30 jaar lopen risico.

Symptomen van nierstenen

Nierstenen geven niet altijd klachten. De meeste nierstenen zijn kleiner dan 5 mm en kun je vanzelf uitplassen. Is de niersteen groter, dan kan deze in je urineleider blijven steken. Dit wordt een niersteenaanval of een niersteenkoliek genoemd. 

Vaak begint een niersteenaanval met een vage pijn in je onderrug (flanken). Door spiersamentrekkingen in de urineleider wordt geprobeerd de steen uit te drijven. Dit proces gaat gepaard met hevige kramp en onrustigheid (koliekpijn). De pijn kan uitstralen naar de zijkant van je buik, je lies, je bovenbeen en je geslachtsorganen. Hiernaast kan door de blokkering van de urineleider je urine niet goed worden afgevoerd. Je nieren raken dan vol. Dit noemt men stuwing en kan veel pijn geven. 

Tijdens een niersteenaanval kan men daarnaast last hebben van de volgende klachten:

  1. Extreme bewegingsdrang.
  2. Misselijkheid.
  3. Braken.
  4. Zweten.

Wanneer stenen je urinewegen blijven blokkeren, kan dit aanleiding geven tot ontsteking. Daarnaast kan de blokkade je nieren en afvoerweg naar je blaas ernstig beschadigen.

Deze tekst is goedgekeurd door H. Vrij-Mazee, arts

Volgende paginaBehandeling

Delen
Wist je dat?

Dossier minder bekende sporten om conditie op te bouwenEr naast de bekende sporten als voetbal, tennis of atletiek, ook veel minder bekende sporten of manieren van bewegen bestaan om je conditie mee op peil te houden? In het dossier Minder bekende sporten om conditie op te bouwen bespreken we ze allemaal. Van wandelen, aqua kick tot dansen of tai chi tao.  

Wist je dat?

Doorkomend melkgebit bij baby'sDe onderste snijtanden als eerste doorkomen bij een melkgebit? Baby’s zijn vaak wat zeurderig, huilerig en rusteloos als hun melktandjes doorkomen. Om de pijn wat te verzachten kun je je kind op een (gekoelde) bijtring laten kauwen. Meer van zulke tips? Lees het dossier Doorkomende tandjes bij baby’s. 

Stem op Gezondheidsplein als website van het jaar!
Meld je aan voor de nieuwsbrief

Met het laatste nieuws en gezonde tips

Gezondheidsplein Nieuwsbrief

Bekijk hier een voorbeeld

Video van de week

Borstkanker & zwangerschap

Bekijk de video

Specials & Dossiers