Eierstokkanker komt uit de baarmoeder

Onderzoekers van het UMC St Radboud hebben sterke aanwijzingen gevonden, dat eierstokkanker niet in de eierstok zelf ontstaat. Eerder waren er al voorstadia van eierstokkanker ontdekt in de eileiders; nu ook in de baarmoeder.

De cellen van eierstokkanker hebben niets gemeen met de cellen van de eierstok. Wetenschappers proberen al lange tijd te verklaren waar deze vorm van kanker dan vandaan komt. Zo'n vijftien jaar geleden werd in de baarmoeder een zeldzame tumor ontdekt. Ook het voorstadium ervan werd in de baarmoeder gevonden. De cellen van dit voorstadium zijn pathologisch onderzocht en vertonen opmerkelijk veel verwantschap met de cellen van eierstoktumoren.

Onderzoeker Thijs Roelofsen heeft onderzoek gedaan in alle beschikbare coupes van baarmoederweefsel van vrouwen die in het UMC St Radboud zijn geopereerd aan eierstokkanker. Hoewel deze coupes niet voor dit doel geprepareerd waren, trof hij toch in negen ervan de verdachte cellen aan. Hij vond ook treffende overeenkomsten in genetische mutaties tussen de verdachte baarmoedercellen en het tumorweefsel van de betreffende vrouwen.

'Het lijkt er dus heel sterk op, dat we hiermee een voorstadium van eierstokkanker te pakken hebben', Prof.dr. Leon Massuger, hoogleraar Gynaecologische oncologie bij het UMC St Radboud. 'Slijmvlies uit de baarmoeder kan terechtkomen in de eierstokken en in de rest van de buik. Dat gebeurt bij vrouwen met de ziekte endometriose. Nu denken we dus, dat dat ook bij eierstokkanker gebeurt.'
Om meer zekerheid te krijgen is er nu een onderzoek opgezet, waarbij het volledige baarmoederslijmvlies van vrouwen met eierstokkanker onderzocht wordt op de aanwezigheid van verdachte cellen. De resultaten van dit prospectieve onderzoek komen over ongeveer een jaar beschikbaar.

Jaarlijks krijgen ongeveer elfhonderd vrouwen in Nederland eierstokkanker, hiervan overlijdt ruim 90 procent. Dat komt omdat op het moment van ontdekking de eierstokkanker vaak al is verspreid door de hele buikholte. De tumoren kunnen dan niet meer volledig verwijderd worden. De gemiddelde overlevingsduur bij eierstokkanker is slechts drie jaar.