Zoeken

Leukemie

Wat is leukemie?

Leukemie is een verzamelnaam voor een aantal vormen van kanker in leukocyten. Leukocyten zijn één van de verschillende soorten witte bloedcellen. Leukemie wordt ook wel bloedkanker of beenmergkanker genoemd. 

Beenmerg

Je beenmerg zit in het midden van je botten. In je beenmerg zitten stamcellen, waaruit nieuwe rode en witte bloedcellen en bloedplaatjes worden gemaakt. Er zijn verschillende soorten witte bloedcellen en die maken een relatief klein deel uit van je bloed. De witte bloedlichaampjes doorlopen verschillende rijpingsstadia in je beenmerg en ze komen pas in het bloed terecht als ze helemaal rijp zijn. Dan maken ze een belangrijk deel uit van het afweersysteem: ze bestrijden bijvoorbeeld virussen en bacteriën. 

Als je leukemie hebt, is er een probleem met de witte bloedcellen, waardoor de normale samenstelling van het bloed wordt veranderd. Er zijn verschillende soorten leukemie. Leukemie wordt onderverdeeld in acute leukemie en chronische leukemie. 

Acute leukemie

Als je acute leukemie hebt, worden er te veel witte bloedcellen gemaakt, maar deze cellen zijn niet rijp genoeg wanneer ze in je bloed komen. Onrijpe witte bloedcellen werken niet goed in het afweersysteem. Acute vormen van leukemie treffen vaak jonge mensen en kinderen. Acute lymfatische leukemie is de vorm van leukemie die het meest voorkomt bij kinderen.

Chronische leukemie

Bij chronische leukemie worden er juist te veel rijpe witte bloedcellen gemaakt. De chronische soorten leukemie komen vooral voor bij oudere mensen. 

Myeloïde of lymfatische leukemie

Verder kun je de leukemieën ook nog onderverdelen in lymfatische leukemie en myeloïde leukemie, waarbij wordt gekeken naar welke soort witte bloedlichaampje de leukemie veroorzaakt. 

Acute lymfatische leukemie

Bij acute lymfatische leukemie en acute myeloïde leukemie worden er te veel onrijpe witte bloedcellen gemaakt. De onrijpe bloedcellen blijven in het beenmerg hangen en zorgen ervoor dat er ook geen andere gezonde cellen meer gevormd kunnen worden. Daardoor ontstaat er een tekort aan rode en witte bloedcellen en bloedplaatjes in het bloed. 

Chronische lymfatische leukemie

Als je chronische lymfatische leukemie hebt, worden er te veel witte bloedcellen van een bepaalde soort geproduceerd. Deze witte bloedcellen zijn beschadigd en kunnen hun rol in de afweer niet goed meer uitvoeren. Daardoor wordt je vatbaarder voor ziektes. Vaak sterven mensen met chronische lymfatische leukemie niet aan de leukemie, maar aan de complicaties zoals infecties.

Chronische Myeloïde leukemie

Chronische myeloïde leukemie is een zeldzame vorm van leukemie. Bij chronische myeloïde leukemie worden er te veel witte bloedcellen geproduceerd, maar deze blijven nog wel uitrijpen. Er zitten dus veel te veel witte bloedcellen in het bloed, maar die werken wel nog gewoon. Daarom heb je waarschijnlijk ook minder klachten dan wanneer je een acute vorm van leukemie hebt. 

Oorzaak van leukemie

Leukemie wordt veroorzaakt door een foutje in het DNA van een stamcel. Stamcellen zijn cellen in het beenmerg die kunnen uitgroeien tot verschillende soorten bloedcellen. Normaal gesproken rijpen bloedcellen in het beenmerg totdat ze rijp genoeg zijn om mee te helpen in het afweersysteem. Maar soms ontstaat er een foutje in het DNA van zo’n stamcel, waardoor de deling van de stamcel in de war raakt. Het kan zijn dat deze niet meer deelt, maar het kan ook zijn dat de stamcel veel te hard gaat delen. Dat is wat er gebeurt als je leukemie hebt. 

Bij sommige vormen van leukemie zitten er onrijpe witte bloedcellen in je bloed. Ook dat kan door een foutje in het DNA veroorzaakt worden. 

Die foutjes in je DNA kunnen verschillende oorzaken hebben. De kans dat je foutjes in je DNA krijgt is veel groter als je veel blootgesteld bent aan straling. Als kanker, en met name leukemie, in je familie voorkomt, heb je een grotere kans om zelf ook leukemie te krijgen. Verder is de kans op leukemie groter als je rookt.

Symptomen van leukemie

Als je leukemie hebt, kun je een heleboel verschillende symptomen hebben. Er zijn wel een aantal klachten die vaak voorkomen bij leukemie, die onder andere worden veroorzaakt doordat je afweersysteem niet meer goed werkt:

Diagnose van leukemie

Als een arts denkt dat je leukemie hebt, zal hij beginnen met een bloedonderzoek. In het bloed wordt gekeken naar de hoeveelheid witte bloedcellen. Ook kan je arts aan de hand van het bloedonderzoek bekijken welke vorm van leukemie je waarschijnlijk hebt, door te bekijken welke bloedcellen aanwezig zijn. Als een arts aan de hand van je bloedonderzoek vermoedt dat je leukemie hebt, zal hij waarschijnlijk een biopt nemen van je beenmerg. Er wordt dan een klein stukje beenmerg weggehaald en onderzocht. Op die manier kan hij met zekerheid de diagnose leukemie stellen. Deze onderzoeken gebeuren in het ziekenhuis.

Deze tekst is goedgekeurd door H. Vrij-Mazee, arts

Volgende paginaBehandeling

Delen
Pijn in ledematen Wist je dat?

Zenuwpijn of neuropathische pijn het gevolg is van een beschadiging van zenuwen of een slecht functionerend zenuwstelsel? Dit kan verschillende oorzaken hebben. Het kan komen door een ziekte die de zenuwen of het zenuwstelsel aantast, door verwonding of een operatie, maar ook door bepaalde stoffen. Zo kunnen sommige vormen van chemotherapie zenuwen beschadigen. Op Gezondheidsplein hebben we een special met alles over pijn, of klik hier voor meer informatie over neuropathische pijn.

- advertorial -

Nieuwsbrief Gezondheidsplein Nieuwsbrief

Meld je aan voor de Gezondheidsplein nieuwsbrief en blijf moeiteloos op de hoogte van Gezondheidsplein en nieuwtjes rondom onderstaande aandoening!

Video van de week

Waar moet je op letten bij moedervlekken?

Bekijk de video

Specials & Dossiers