Acne

Wat is acne?

Acne is een ontsteking van de talgkliertjes in de huid. Hierdoor ontstaan mee-eters, puistjes of pukkels. Talgkliertjes zitten overal in je huid, behalve in je handpalmen en voetzolen. Acne komt vooral voor op plekken waar veel talgkliertjes zitten, zoals op je rug en gezicht (met name je voorhoofd en je kin). 

Acne is één van de meest voorkomende aandoeningen bij de mens. Iedereen heeft er wel eens last van. Acne komt vooral voor tussen het 14e en 25ste levensjaar, daarom spreekt men ook wel van jeugdpuistjes, maar volwassenen kunnen er ook last van hebben. Het is een onschuldige aandoening, maar kan cosmetisch zeer storend zijn en zelfs leiden tot onzekerheid.

Oorzaak van acne

Meestal wordt acne veroorzaakt door hormonale veranderingen tijdens de puberteit. Hierdoor worden de talgklieren vergroot en produceren ze meer huidsmeer (talg). Deze overmatige talgproductie kan in combinatie met dode huidcellen verstopte kliertjes veroorzaken. Dan krijg je een mee-eter. De wand hiervan kan barsten wat leidt tot een ontsteking van de huid. Deze ontsteking noem je een puist. De huid wordt op de plek van de puist uitgerekt tot deze barst. Hierdoor krijg je kleine wondjes. Als de acne ernstig is en lang duurt, kun je er zelfs littekens aan overhouden. Tijdens de puberteit neemt ook het aantal bacteriën op de huid toe. Vooral de zogenaamde Proprionibacterium acnes. De exacte rol van bacteriën bij het veroorzaken van acne is nog onduidelijk. 

Behalve hormonale veranderingen en bacteriën kunnen er ook andere oorzaken zijn voor het ontstaan van acne: 

• Genetische factoren: andere familieleden hebben ernstige acne.
• Polycysteus ovarium syndroom: cysten op de eierstokken.
• Psychologische stress. 
• Omgevingsfactoren. 
• Cosmetica. 
• Druk door kleding op de huid. 
• Ondervoeding. 
• Mogelijk is er ook een relatie tussen acne en het eten en drinken van zuivelproducten.

Misverstanden over acne 

Er bestaan een hoop misverstanden over acne. Zo zou het verband hebben met het eten van varkensvlees, chocola en veel vet. Dit is niet bewezen. Acne heeft ook niets te maken met een slechte hygiëne of een vitaminetekort.

Symptomen van acne

Er zijn verschillende soorten acne. Bij alle soorten acne krijg je voornamelijk last van mee-eters. Deze kunnen grijs of zwart zijn wanneer ze open zijn en wit wanneer ze gesloten zijn en de talg ophoopt. 

De verschillende vormen van acne zijn:

• Wanneer gesloten mee-eters ontstoken raken, spreek je van puisten of acne vulgaris. Dit is de meest voorkomende vorm van acne. Wanneer je ook last krijgt van rode pijnlijke, ontstoken bulten (infiltraten) spreek je van acne conglobata. Infiltraten bevinden zich meestal op de rug, maar kunnen ook onderhuids voorkomen. 
• Acne in je oksels en je liezen heet acne ectopica. 
• Hiernaast kun je ook last hebben van acne fulminans. Dit is een zeer heftige en zeldzame vorm van acne die plotseling begint. Hierbij kun je last hebben van gewichtsverlies en spierpijn. 
• Bij acne rosacea heb je rode plekken in je gezicht, soms samen met puisten. 
• Pasgeborenen kunnen baby-acne krijgen. Dit is meestal heel onschuldig. 

Wanneer de acne weg trekt, kun je vaak nog lang rode verkleuringen zien. Dit is een teken dat de huid aan het herstellen is. Vaak krijg je dan geen litteken. Littekentjes ontstaan vooral bij ernstige vormen van acne. Acne-littekens zijn diepe putjes.