Kaalheid

Haaruitval is een natuurlijk proces. Bij gezonde mensen kan elke haar drie tot vijf jaar in de hoofdhuid blijven zitten. In deze periode blijft het haar groeien. Na deze tijd valt de haar uit en blijft het haarzakje ongeveer drie maanden zonder haar (rustfase). Dan komt er een nieuwe haar uit het haarzakje en herhaalt zich de cyclus van drie tot vijf jaar. Omdat een mens 100.000 tot 150.000 haarzakjes heeft is het dus normaal dat er ongeveer 50 tot 100 haren per dag uitvallen. Pas als het er veel meer zijn spreek je van overmatige haaruitval (alopecia). Als haren overmatig uitvallen en niet worden vervangen door nieuw haar, word je kaal. Elk haarzakje kan ongeveer 20 haren voortbrengen waarna het afsterft. Omdat elke haar drie tot vijf jaar in het haarzakje blijft zou je dus pas na 60 tot 100 jaar kaal kunnen worden. Dat vele mannen (en soms ook vrouwen) al op jeugdige leeftijd last krijgen van kaalheid heeft te maken met de gevoeligheid van bepaalde haarzakjes voor het hormoon dihydrotestosteron (DHT). Dit hormoon verhindert een goede doorbloeding van het haarzakje waardoor de groeifase van de haar verkort wordt van drie a vijf jaar tot soms slechts enkele maanden. Stel dat je haar niet in vier jaar, maar al in één jaar uitgegroeid is, dan kun je dus op je 20e jaar al alle 20 haarcycli hebben doorlopen en kaal worden. Ongeveer 70% van de mannen en 40% van de vrouwen krijgt ooit te maken met een vorm van kaalheid, variërend van een lichte vorm tot volledige kaalheid. Er zijn verschillende vormen van kaalheid. De meest bekende zijn:

alopecia androgenetica (erfelijke haaruitval)

alopecia areata (pleksgewijze haaruitval) 

Klik op de links om verder te lezen over deze onderwerpen. 

Diagnose Overmatige haaruitval en het dunner worden van haren kan worden gemeten: op een sterk vergrote foto kun je de haren tellen en uitdrukken in het aantal haren per vierkante centimeter. Ook kun je op de vergrotingsfoto's de dikte van een haar meten. Als haren te dun zijn of als er te weinig haren per vierkante centimeter zijn kan dit er op duiden dat het haarzakje niet goed functioneert. 
 

Oorzaken Mogelijke oorzaken van haaruitval kunnen zijn:

• Erfelijk, natuurlijk proces (alopecia androgenetica) veroorzaakt door het hormoon dihydrotestosteron. Bij mannen leidt dit tot de bekende inhammen op het voorhoofd of een groter wordende kale plek op de kruin. Bij vrouwen komt deze vorm van haaruitval in mindere mate ook voor. De haaruitval is bij hen verspreid over het hele hoofd: het haar oogt dan dunner. Deze vorm van haaruitval is een natuurlijk proces en moet niet als abnormaal beschouwd worden.
• Alopecia areata. Er ontstaan volkomen kale plekken op hoofd, wenkbrauwen of andere lichaamsdelen. Ook dit geneest vanzelf, tenzij volledige kaalheid is ontstaan. Ontstaat vaak na spanningen.
• Tijdelijke haaruitval door bijvoorbeeld koorts, na een bevalling, bij een geslachtsziekte, psychische aandoening of als bijwerking van bepaalde geneesmiddelen (bijvoorbeeld cytostatica of een chemokuur).
• Haaruitval door voortdurend trekken aan het haar (trichotillomanie).
• Kale plekken als gevolg van verbrandingen, verwondingen, infecties of bestraling van de huid, die tot littekens hebben geleid. Deze kunnen niet meer genezen.

Er bestaan veel fabels over de oorzaken van kaalheid. Er wordt wel beweerd dat je kaal wordt als je je haar te hard borstelt, elastiekjes er te strak indoet of als je je haar permanent of verft. Ook zou je kaal worden als je vaak een pet of hoofddoek draagt of teveel met je hoofd draait als je slaapt. Het haar kan hier inderdaad van beschadigen, maar dan breekt het meestal af en groeit vanzelf weer aan. Alleen door het extreem straktrekken van de haren kunnen ze helemaal uitgetrokken worden; dit heet tractiealopecia.