Clusterhoofdpijn

Clusterhoofdpijn is de meest intense vorm van hoofdpijn. Het is verwant aan migraine. Clusterhoofdpijn is onder te verdelen in twee soorten: episodisch en chronisch. Bij episodische clusterhoofdpijn ontstaan de aanvallen in vaste periodes in het jaar (clusterperiodes), chronische clusterhoofdpijn kan gedurende het hele jaar voorkomen. Clusterhoofdpijn is een stekende pijn aan een zijde van het hoofd, meestal rond de slaap.

Symptomen clusterhoofdpijn

Hoewel de verschijnselen bij clusterhoofdpijn van persoon tot persoon verschillen, kan er een aantal duidelijke overeenkomsten worden gegeven:

• Uitstraling van de pijn naar het oog, boven het oor, bovenkaak en nek.
• Verstopte neus aan de kant van de pijn.
• Rood tranend oog, ook aan de kant van de pijn.
• Verkleining van de pupil aan de kant van de pijn.
• Hangend ooglid aan de kant van de pijn.
• Verhoging van lichaamstemperatuur.
• Verhoogde bewegingsdrang.

Kenmerkend is dat bepaalde stoffen of verschijnselen tijdens een clusterperiode een aanval kunnen uitlokken of versterken, de zogeheten 'triggers'. Alcohol, chocolade, (oude) kaas, gekruid eten en weersveranderingen zijn hier voorbeelden van. De duur en frequentie van de aanvallen verschillen van persoon tot persoon. De duur kan vari"ren van een kwartier tot enkele uren en dat meerdere malen per etmaal. In veel gevallen komen de aanvallen 's nachts voor, meestal één tot twee uur na het inslapen. Kenmerkend is het 'uitgeputte' gevoel na een aanval.

Oorzaken clusterhoofdpijn

Over de oorzaken van clusterhoofdpijn is nog weinig bekend. Ondanks onderzoek zijn er (nog) geen concrete resultaten die leiden tot een afdoende behandeling. Er zijn aanwijzingen dat een gebied in de hersenen (hypothalamus), wat het dag- en nachtritme regisseert, een rol speelt. Tijdens scans, die gemaakt zijn gedurende een hoofdpijnaanval bij verschillende proefpersonen werd een verhoogde hersenactiviteit geconstateerd. Ook kunnen hormonen een bijdrage leveren tot de aanvallen van clusterhoofdpijn.

Cijfers

Clusterhoofdpijn is een vrij zeldzame vorm van hoofdpijn. Van elke 10.000 personen zijn er 7 patiënten met clusterhoofdpijn, 90% hiervan is man. Het aantal vrouwen met clusterhoofdpijn neemt de laatste jaren echter toe. Opvallend is dat mannen veelal episodische clusterhoofdpijn hebben en vrouwen de chronische vorm.