Depressie

Een depressie is een voortdurend aanwezige neerslachtige stemming die langer dan twee weken duurt en niet vanzelf verdwijnt. Er zijn vele soorten depressies, variërend van licht tot ernstig. In het algemeen geldt dat de ernst van de symptomen toeneemt met de ernst van de depressie. Depressies komen zeer veel voor. Op dit moment zijn in Nederland 500.000 mensen tussen de 15 en 65 jaar ernstig tot zeer ernstig depressief. Dat is 1 op de 20 Nederlanders. Depressies bij kinderen en ouderen en lichte depressies zijn dan niet meegeteld. 

Oorzaken en ontstaan depressie

Waardoor wordt een depressie veroorzaakt? Op deze vraag is geen eenduidig antwoord te geven. Wat wel duidelijk is, is dat de stofwisseling in de hersenen speelt een belangrijke rol bij de ontwikkeling van een depressie. Normaal gesproken vindt tussen verschillende delen van de hersenen een voortdurende uitwisseling plaats van chemische stoffen. Deze stoffen worden neurotransmitters genoemd. Bij een depressie raakt het normale evenwicht tussen deze stoffen verstoord. Hoe dat precies in zijn werk gaat, is nog niet geheel duidelijk. De verstoring in de hersenen bij depressieve mensen heeft op haar beurt weer andere achterliggende oorzaken. Meestal spelen een aantal factoren een rol:

• De hoeveelheid en de soort problemen of stressvolle gebeurtenissen in een bepaalde periode.
• De sociale en emotionele ondersteuning van anderen in een dergelijke periode.
• De materiële middelen waarover iemand beschikt.
• Persoonlijke vaardigheden en gezondheidsgewoonten.
• Persoonlijkheidskenmerken (voorbeeld: mensen die pessimistisch zijn, alles op hun eigen conto schrijven of zichzelf eerder hulpeloos voelen dan anderen, zullen sneller een depressie ontwikkelen).
• De erfelijk bepaalde kwetsbaarheid voor depressie.
• De sociale omgeving of gemeenschap waarin we leven (en eventuele stress, onzekerheid of discriminatie in die omgeving).
• Traumatische gebeurtenissen die vroeg in het leven optreden kunnen het ontwikkelingsproces van het centrale zenuwstelsel (hersenen en ruggenmerg) verstoren. Veranderingen in de bouw van de hersenen én de huishouding van de neurotransmitterstoffen zijn daar mogelijk een gevolg van. Stressvolle gebeurtenissen op latere leeftijd lijken ook veranderingen in de hersenen te kunnen veroorzaken. 

Iemand met een erfelijk bepaalde kwetsbaarheid hoeft niet noodzakelijk een depressie te ontwikkelen. Bijvoorbeeld omdat de sociale en emotionele omstandigheden bij deze persoon toereikend zijn, waardoor er een evenwicht is. Andersom kan het zo zijn dat iemand met diezelfde kwetsbaarheid en met minder problemen wél depressief wordt, omdat deze persoon erg geïsoleerd leeft en over minder beschermende vaardigheden beschikt. Het is vaak een combinatie van factoren die uiteindelijk bepaalt of een depressie zich ontwikkelt.

Symptomen depressie

Er zijn verschillende symptomen die kunnen wijzen op een depressie, hieronder zijn er een aantal genoemd:

• Een sombere en droevige stemming, dit uit zich in verlies van het vermogen om plezier te hebben en om van dingen te genieten.
• Verlies van energie, futloosheid en gebrek aan initiatief.
• Vermindering of zelfs verdwijning van seksuele gevoelens, bij mannen kunnen er erectiestoornissen. optreden.
• Trager worden in denken, bewegen en reageren.
• Slaapproblemen (niet kunnen inslapen, vroeg wakker worden, overmatige slaapbehoefte hebben, moeilijk uit bed kunnen komen).
• Eetproblemen, zoals verminderde eetlust of juist vreetbuien.
• Sneller geírriteerd dan normaal.
• Concentratieproblemen, snel afgeleid zijn.
• Negatief zelfbeeld, negatief beeld van anderen en van de toekomst.
• Denken aan zelfdoding.